RSS
@ZinVol
Feedburner
Kom tot bloei. Tips, coaching en persoonlijke ervaringen over het werken voor jezelf.
Thuis • Blog • Diensten • Netwerk • Nieuwsbrief • Contact
Facturen: hoe krijg je nét iets sneller betaald?
in: , tags: belasting(dienst) geld recht
Soms worden je facturen net iets sneller betaald als je er de juiste namen en projectnummers bij op zet. Vooral in grote(re) organisaties (profit en non-profit) voorkom je daarmee dat je factuur als een weeskind door de burelen van de organisatie gaat zwerven. Dan krijg je toestanden over kwijtgeraakte facturen, en moet je energie steken in het opnieuw sturen ervan enzo. Ik weet niet hoe dat bij jou zit, maar ik besteed mijn tijd liever anders.
In principe hoor je van de organisatie om welk heel speciale projectnummer het gaat. Zo is mijn eigen ervaring met opdrachten voor de Rijksoverheid de volgende:
- Ik word als journalist gevraagd een (digitale) offerte te sturen naar bijvoorbeeld mijn eindredacteur, voor een bepaalde datum.
- Die stuurt deze offerte dan door naar het inkoopcentrum bij de Rijksoverheid.
- Vervolgens ontvang ik per post van dat inkoopcentrum een officiële opdrachtbrief. Daarin staat een zogenoemd zaaknummer.
- Wanneer ik mijn opdracht heb ingeleverd, stuur ik een factuur naar het adres dat staat aangegeven in de opdrachtbrief. Uiteraard onder vermelding van het zaaknummer. Zo kan iedere medewerker bij het inkoopcentrum onmiddellijk zien hoe, wat, waar en wie toestemming gegeven heeft.
Nu is het wel zo, dat lang niet altijd iedere medewerker binnen zo’n grote organisatie, goed op de hoogte is van de juiste factuurprocedure. Ai! Als je dus zelf niks hoort van je contactpersoon over projectnummers of factuuradressen, vraag er dan expliciet naar.
Reageert de medewerker niet op je vraag (druk, druk), bel dan eens met de afdeling die de facturen van externen afhandelen. Die heet niet overal hetzelfde (administratie, logistiek, inkoopcentrum ...) maar dan leg je gewoon uit aan de dame of heer van de centrale wie je nodig hebt en dan verbinden zij je vanzelf door hè.
Heb je via de administratie een factuuradres en projectnummer gekregen? Mail dan even bij het inleveren of beëindigen van je opdracht aan je contactpersoon dat je je factuur naar zus-en-zo onder vermelding van zus-en-zo gaat sturen. Dit bij wijze van allerlaatste check. Klopt je informatie niet volgens je contactpersoon, dan zou die nu toch wakker moeten worden en jou dat laten weten.
Daarnaast is het goed om te weten wat er allemaal sowieso op je factuur moet staan, wil je niet in de problemen komen met de Belastingdienst.
Een daarvan is: ben je vrijgesteld van btw voor de dienst die je levert, dan moet dat ook op je factuur vermeld staan! En verder:
- Je btw-identificatienummer. Heeft altijd veertien posities en begint in Nederland met NL.
- Je factuurnummer: facturen moet je doorlopend nummeren, eventueel in meerdere reeksen.
- De factuurdatum.
- Je bedrijfsnaam, naam en adres.
- De naam en het adres van je afnemer.
- De datum van de levering of de dienst.
- De hoeveelheid en de soort geleverde goederen.
- De omvang en de soort geleverde diensten.
- Per tarief of per vrijstelling:
- de eenheidsprijs exclusief btw;
- eventuele kortingen als die niet in de eenheidsprijs zijn opgenomen;
- het toegepaste btw-tarief.
- de vergoeding - Bij vooruitbetaling:
- de datum van betaling, als die afwijkt van de factuurdatum.
- het btw-bedrag.
Ik mis in dit rijtje van de Belastingdienst nog het vermelden van je KvK-nummer waaronder je ingeschreven staat.
Vertrouw niet alleen op dit blog, raadpleeg vooral ook de website van de Belastingdienst: Wat moet er op een factuur staan?
Andere bronnen:
Lancelots, voor en door freelancers: factuurvereisten.
Kamer van Koophandel: eisen aan je administratie.
De cursus Freelance werken - Starterscursus van de website Leren.nl.
In een héél enkel geval zet je ook het btw-nummer van je opdrachtgever op je eigen factuur. Toen ik mijn accountant daarnaar vroeg, gaf hij aan:
Het btw-nummer van de afnemer van een levering of dienst moet je op de factuur melden als:
- De verschuldigde belasting niet van jou als leverancier, maar van de afnemer wordt geheven, de zogenoemde verleggingsregeling ;
- Er sprake is van een intracommunautaire levering (dat is: in andere EU-landen) van goederen, die onder het nultarief valt. Hier het btw-nummer van je opdrachtgever erbij zetten, maakt dat de Belastingdienst kan controleren of het nultarief correct is toegepast. Je moet de btw-nummers van je opdrachtgever(s) dan ook vermelden op je ‘opgaaf ICL’.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen.
Zij helpt hen ontdekken welke klussen ze het liefst zouden aanpakken
- en hoe ze daarvan meer kunnen creëren.
Beginnen met een nieuwsbrief na het spamverbod
in: Breid je netwerk uit , tags: marketing netwerk
Vanaf 1 oktober geldt een spamverbod. Dan mag je onder meer geen massamails meer versturen zoals een nieuwsbrief, tenzij de ontvanger daar uitdrukkelijk toestemming voor heeft gegeven. Het maakt daarbij niet uit of je nieuwsbrief een commercieel, charitatief of ideëel karakter heeft: valt allemaal onder het spamverbod. Zelfs persberichten zijn vanaf nu vogelvrij. Hoe moet dat nou, als je nog wilt beginnen met het rondsturen van een nieuwsbrief?
Ten eerste mag je van de OPTA nog wel nog steeds de mensen mailen, die al klant van je zijn. Dat staat bij punt 14 (en punt 12) te lezen op de website van spamklacht: Mag ik aan mijn klanten berichten versturen zonder toestemming? Gelukkig maar, want anders kon je je klanten niet eens meer als groep laten weten wanneer je met vakantie bent! Als je al jouw abonnees maar iedere keer opnieuw, per bericht, laat weten dat ze je berichten kunnen weigeren. Bied ze steeds de mogelijkheid zich af te melden.
Daarna is het de kunst mensen te verzamelen die jou toestemming geven, je nieuwsbrief of e-zine naar hen te sturen. Die toestemming moet je als verzender kunnen aantonen als je daarom gevraagd wordt. Hoe bewaar je het bewijs? Als je gewoon via je e-mailprogramma je nieuwsbrieven verzendt, bewaar je alle mails waarin iemand je schreef: ‘Oké, doe maar.’ Als je zoals ik werkt met een mailinglijst die automatisch wordt bijgehouden, kun je bijvoorbeeld de list confirmations bewaren.
Die ontvang je wanneer je werkt met een dubbele opt-in: eerst geeft iemand zelf zijn e-mailadres door via een webformulier, als hij geïnteresseerd is in jouw nieuwsbrief. Jij ontvangt daarvan een list subscription e-mail. Een bevestiging dus, dat er een nieuwe lezer bijgekomen is, hieperdepiep. Er gaat dan een e-mail met een linkje naar de nieuwe lezer. Die moet vervolgens zelf nog even op dat linkje klikken om extra te bevestigen, dat hij Ja! Echt! Zeker weten! 100% serieus! jouw nieuwsbrief wil ontvangen.
Goed, hoe bouw je nu je mailinglijst verder op? Kijk in je administratie van de afgelopen zeven jaar en bel of e-mail al je oude klanten persoonlijk. Vraag of zij het leuk vinden af en toe nog wat van je te horen, en vertel
- Dat je een nieuwsbrief hebt
- Wat de ander aan jouw e-zine heeft
- En hoe vaak die verzonden wordt
Daarnaast roep je de geboorte van je e-zine enthousiast van de daken. Tijdens de netwerkbijeenkomsten die je bezoekt, maar ook tijdens de verjaardag van je broer. Als er dan mensen belangstelling tonen, stuur je ze later een mail met de vraag of ze zichzelf willen aanmelden (dan kun je voor de OPTA hun toezegging bewijzen). Prospects, noemen we deze belangstellenden.
En je meldt het bestaan van je e-zine natuurlijk op al je eigen spullen: op je visitekaartje, je LinkedIn profiel, en denk ook eens aan het melden van je e-zine ergens onder aan je factuur. Heel belangrijk is ook dat je mensen op werkelijk iedere pagina van je website de kans geeft zich meteen in te schrijven. Kijk, dat is nou een tip, die moet ik zelf ook nog toepassen. Nu moet je nog speciaal doorklikken naar de pagina Nieuwsbrief om je in te schrijven, maar ik werk eraan, achter de schermen.
Dus je hebt nu een lijst die bestaat uit:
- Je huidige klanten.
- Een aantal vroegere klanten.
- Je ‘prospects’: dus de leuke mensen met wie je fijn een praatje over jouw werk hebt gemaakt tijdens allerlei netwerkbijeenkomsten, op internetfora, de beurs of het congres, of tijdens workshops en opleidingen.
- Een hoopje vrienden, familie en toevallige voorbijgangers op straat.
Tot slot: misschien vind je het aantal abonnees nu nog wat weinig. Het succes van een nieuwsbrief staat of valt echter niet meteen met het aantal abonnees. Je kunt beter beginnen met honderd devote lezers die jouw kennis en ervaring echt willen horen, dan duizend mensen mailen die geen idee hebben waarom je hen dat e-zine stuurt! Blijf ondertussen gestaag abonnees verzamelen, bijvoorbeeld door het toepassen van de tips op Welmoet Babeliowsky's blog 'Waarom de groei van je lijst leidt tot de bloei van je bedrijf'.
Het spamverbod staat in de Telecommunicatiewet, artikel 11.7.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen.
Zij helpt hen ontdekken welke klussen ze het liefst zouden aanpakken
- en hoe ze daarvan meer kunnen creëren.
Hoe zet je een teleseminar in als marketinginstrument?
in: , tags: gastblog marketing
Gastblogger Brigitte van Tuijl is coach en schrijver.
Ze helpt mensen ontdekken wat ze écht willen,
zodat ze werk kunnen vinden dat helemaal bij hen past.
Een teleseminar kun je onder meer inzetten als marketinginstrument. Dat is wat ik zelf onlangs gedaan heb met mijn allereerste teleseminar ‘3 eenvoudige manieren om te ontdekken wat je wilt.’
Om andere ondernemers te inspireren en informeren heeft Miranda me gevraagd hier een blog aan te wijden. En die poging wil ik best wagen ;). Ik ben geen marketingexpert maar heb me wél verdiept in het hoe en waarom van teleseminars. Wie weet heb jij ook iets aan mijn kennis en organiseer je binnenkort je eigen teleseminar!
Waarom zou je een teleseminar inzetten als marketinginstrument? Omdat het een makkelijke manier is om mensen te laten kennismaken met jou en je dienstverlening. Doordat mensen je stem horen, leren ze je sneller kennen dan wanneer ze alleen je teksten lezen. Je bent direct een ‘echt mens’ waardoor mensen je sneller en makkelijker vertrouwen.
Hoe doe je het?
Op de eerste plaats bedenk je wat je doel is. Wil je mensen bijvoorbeeld laten kennismaken met een nieuwe dienst?
Op basis daarvan kies je voor de inhoud. Zorg dat je informatie geeft die voor jouw doelgroep van waarde is. Mensen maken tijd vrij om naar jou te luisteren. Als ze die moeite doen en vervolgens een reclamepraatje voorgeschoteld krijgen, zullen ze zich eerder bekocht voelen dan klant van je willen worden.
Op basis van je doel en de inhoud kies je vervolgens een duidelijke structuur. Zorg dat deze logisch en overzichtelijk is, en uitnodigt om tot het eind toe te blijven luisteren. Bedenk ook vooraf of en hoe je mensen ruimte wilt geven om vragen te stellen.
Maak een audio-opname van je teleseminar. Je slaat daarmee twee vliegen in één klap. Mensen die aan het teleseminar hebben meegedaan kunnen het nogmaals beluisteren als ze dat willen. Bovendien kunnen mensen die telefonisch niet aanwezig wilden of konden zijn alsnog je informatie beluisteren. Je vergroot daarmee dus je bereik.
Zoals met alles dat je doet op het gebied van marketing geldt ook hier: zorg voor een goede opbouw. Van de lancering van je teleseminar tot en met een goede follow up. Automatiseer dit, zodat je alles vooraf kunt klaarzetten en je zelf niet uren en uren bezig bent om handmatig alle aanmeldingen te registeren en (vervolg)mailtjes te sturen naar je luisteraars.
Mij is het, ondanks alle zenuwen en uren en uren voorbereiding, zeer goed bevallen een teleseminar te geven. Ik heb er goede reacties op gekregen en ga het zeker vaker doen! Het is fantastisch om vanuit je eigen huis aan een (grote) groep mensen iets aan te kunnen bieden. Je hoeft geen ruimte te huren, niet te reizen en nauwelijks kosten te maken.
Ook voor de deelnemers biedt het meedoen aan een teleseminar talloze voordelen. Zij hoeven ook niet te reizen, en sparen dus zowel tijd als geld uit. Files, spitstreinen en parkeerproblemen zijn niet aan de orde. Niemand ziet elkaar dus iedereen kan er in een ouwe joggingbroek eens lekker voor gaan zitten. Na afloop kunnen ze het hele teleseminar zo vaak als ze willen nog eens beluisteren, zodat ze alle informatie ten volle kunnen benutten. Wat wil je nog meer? ;)
Om je op weg te helpen tot slot een aantal websites:
De technische kant: New Telco is de telefonische vergaderdienst waarmee ik mijn teleseminar heb georganiseerd. Als je ook een teleseminar wilt organiseren, kun je contact opnemen met Willy Jansen.
Mijn teleseminar kun je alsnog gratis beluisteren als je eens wilt horen hoe ik het heb aangepakt. Meld je aan en je krijgt de audiolink direct toegestuurd.
Overzicht van Amerikaanse (gratis) teleseminars.
Al eens geëxperimenteerd met een teleseminar? Leuk, laat een reactie achter! Ik ben benieuwd naar jouw ervaringen.
Succes!
23 marketingmiddelen die je kunt inzetten
in: , tags: marketing
Lieve bloglezers, ik heb jullie ietsepiets verwaarloosd. Ik was onder meer even afgeleid door een nieuw hilarisch filmpje van Simon’s cat en door het organiseren van een nieuwe FilmFan Filmquiz op 18 november, met vragen over films die iets langer duren dan Simons filmpjes. Doe ook mee aan de quiz met een team! Dan zie ik jou, lezer, eens van dichtbij en dan zie je mij in Oscar-jurk.
Maar voor het zover is gaan we wat ZinVols doen. Contact onderhouden met de buitenwereld. 23 marketingmiddelen die je als freelancer of zzp’er in kunt zetten.
1. Antwoord. Heeft iemand geprobeerd je te bereiken? Bel. Schrijf een e-mail. Stuur een sms. Zet skype aan en begin een gesprek. Reageer per tweet. Het geeft niks als je bijvoorbeeld bij voorkeur alleen maar per mail reageert in plaats van per telefoon. Als je maar wat van je laat horen en als je dit maar persoonlijk doet. Het is bijna niet te geloven hoeveel mensen deze open deur dicht laten, daarom staat dit middel op 1.
2. Geef een teleseminar. Da’s vrij nieuw in Nederland, ik ken totnogtoe alleen acquisitiecoach Laura Babeliowski en loopbaancoach Brigitte van Tuijl die dit doen. Brigitte heeft toegezegd binnenkort in een blog haarfijn uit te leggen wat je als zzp’er kunt met een teleseminar. Dus keer nog eens terug op dit blog.
3. Start een blog. Er is altijd een onderwerp waar jij als freelancer/zzp’er meer verstand van hebt (of enthousiaster over bent!) dan je omgeving. Wanneer je jouw kennis inzet om anderen op weg te helpen, helpen anderen jou weer op weg. Journalisten vragen om je mening als expert, lezers worden op den duur klant van je. En wat ik zelf fijn vind aan het hebben van een blog: je bouwt op één vaste plek een handige, doorzoekbare database op met daarin een schat van informatie die jou zelf ook weer dagelijks van pas komt. Ieder jaar komt trouwens hetzelfde komkommernieuws voorbij: blogs zouden hun langste tijd gehad hebben. In de praktijk merk ik daar niks van, ik ontdek alleen maar meer bloeiende blogs.
4. Begin een nieuwsbrief. Inhoudelijk doe je hetzelfde als op je blog: je biedt tips, informatie of persoonlijke ervaringen. Het verschil met een blog is dat je een nieuwsbrief op vaste momenten de deur uit doet. En je abonnees worden dus op vaste momenten aan jou en je werk/je bedrijf blootgesteld. Dat is voor je abonnees stap 2 op de Relatieladder, zeg maar. (Eigenlijk mag je geen ‘zeg maar’ zeggen, dat is onwaardig trendy taalgebruik, maar ik mag nu eenmaal graag zeg maar zeggen, vergeef mij). Stap 1 op de Relatieladder is dat je toevallige voorbijgangers op straat zover krijgt dat ze je blog lezen, stap 2 is dat ze halve kennissen van je willen worden door zich te abonneren op je nieuwsbrief.
5. Gooi iets op de post. Enkele van mijn vrienden sturen trouw tijdens iedere vakantie een ouderwetse ansichtkaart. Afgelopen zomer kregen mijn vriend en ik de geest en stuurden voor het eerst sinds jaren ook weer papieren groeten, uit Barcelona. Mijn vrienden waren tot tranen toe geroerd (oké, bijna dan. Het maakte in ieder geval hevige indruk). Uit deze praktijkcase blijkt (mij) wel: wie stuurt er nog wel eens zomaar een echt kaartje, of een echte foto, of een echte brief? Als je wilt opvallen tussen alle andere zzp’ers, dan zeg ik je, met tip 5 heb je echt goud in handen.
6. Maak een e-book. Goed voor je expertstatus. Tenminste, als je echt informatie weggeeft, waar mensen wat aan hebben. Het mooie van een e-book is: je hoeft maar vijf pagina’s te schrijven, en dan kun je al een heel behoorlijk e-book hebben. Kun je als lokker aanbieden: ‘Word lid van mijn nieuwsbrief en je ontvangt het e-book “Breien voor hippe mannen” helemaal gratis!’ Maar je kunt het ook tegen betaling aanbieden. Als mensen na betaling automatisch je e-book (pdf) in de mail ontvangen, dan kun je ook nog wat verdienen als je slaapt. (Er zijn softwareprogramma’s om dat automatische gedeelte te regelen.)
7. Je kunt natuurlijk ook een echt boek schrijven. Dat doet wetenschapsjournalist Govert Schilling ook regelmatig, kijk maar. Hij is expert in sterren (die in de lucht, niet die op tv). Sommige van zijn boeken worden zelfs als luisterboeken uitgegeven.
8. Presenteer jezelf op een website. Vervang je rommelige oude website, met comic sans ms als lettertype, fladderdingetjes die de cursor over het scherm volgen, je vakantiefoto van Texel die je gebruikt als portret op je bedrijfswebsite, en je nieuwspagina waarbij bovenaan een bericht uit 2007 prijkt, door een website die je klanten serieus zullen nemen. En laat op z’n minst een (tekst)schrijver al je teksten nalezen. Al heb je drie universitaire studies cum laude afgerond: als je website vol spelling- en grammaticafouten staat, neemt nog steeds niemand je serieus.
9. Plak een poster (of billboard) aan. Als ’t werkt voor Loesje , waarom zou het dan niet kunnen werken voor andere woordenkleiers? Ik denk aan journalisten, (tekst)schrijvers, communicatiemensen, copywriters, enzovoorts. Ook prima marketingmiddel om je optredens, workshops en cursussen te promoten.
10. Maak een folder of flyer. Wat moet erin? --> Wat doe je, voor wie, wat levert dat je doelgroep op en hoe ben je (het beste) te bereiken?
11. Ook het visitekaartje kun je inzetten als marketingmiddel. Gebruik alle kaartjes die je in handen gedrukt krijgt om mensen – persoonlijk!- te mailen: 'Hoe vond je de bijeenkomst, heb je interesse in mijn nieuwsbrief, mag ik je toevoegen op LinkedIn?'
12. Zet geen dure advertentie. Precies: geen. Er is in tien jaar tijd nog nooit een zzp’er juichend naar me toe gekomen om me te vertellen dat zijn geplaatste advertentie zoveel reacties heeft opgeleverd. (Dit werkt anders voor grote(re) bedrijven met diepe zakken. Zij kunnen de advertentie namelijk herhaaldelijk plaatsen, net zo lang tot mensen ‘m onthouden). Ben jij de uitzondering op de regel dan hoor ik dat natuurlijk graag in een reactie op dit blog.
13. Toch experimenteren met adverteren? Verdiep je in programma’s als Google AdSense , voor advertenties op het internet. Werken banners? Ik krijg er anno 2009 geen goed beeld van: de meeste artikelen die bespreken of banners werken of niet, zijn al een jaar, of twee jaar, oud. Wil je er toch wat over lezen, kijk dan bijvoorbeeld op de website van Ruben Timmerman, waar wat info bij elkaar staat.
14. Ook een vorm van adverteren: prikbordberichten plaatsen. Gebeurt bijvoorbeeld nog steeds veel op VillaMedia , de portal van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). Ook kun je tegenwoordig berichten en een uitgebreid profiel op tientallen intermediairsites plaatsen, waarbij de site je als opdrachtzoekende aan een opdrachtgever wil koppelen. Ik ben zelf meer een voorstander van de regie houden over mijn zelfstandigenbestaan, en maak er dus eerlijk gezegd geen gebruik van. Heb jij als gebruiker wel ervaringen met zulke intermediairsites? Laat een reactie onder dit blog achter.
15. Creëer free publicity. Schrijf een persbericht , pluis de bladen na op leuke rubrieken waarvoor je je op kunt geven als geïnterviewde, of leg een blad een artikelidee voor (NB. daar kun je een honorarium voor bedingen, als ze je idee willen. Als je nooit schrijft/geen ervaring hebt, kun je te maken krijgen met het no cure no pay principe). Laatst had Viva zo’n top 400: kon je vrouwen nomineren voor De lijst der lijsten van succesvolle vrouwen (onder de 38 jaar, ja dat komt dan weer omdat Viva op een bepaalde leeftijdsgroep mikt onder haar lezerspubliek). Nou, voor zo’n rubriek kun je je opgeven dus.
16. Duik op in een radio- of tv-programma. Omdat de radio- en tv-makers ook weten dat dit een marketingmiddel voor jezelf is, hopen ze vaak dat je gratis en voor niks langskomt. Moet je aardig wat voorbereiden, of meenemen aan materiaal? Ga voor jezelf na of de prestatie die van je gevraagd wordt, je tijd en moeite waard is in verhouding tot wat je geboden wordt.
17. Geef een lezing . Dat doet leiderschapscoach Sylvia van Opijnen bijvoorbeeld op 30 september .
18. Voer een demonstratie op. Je kunt een heel verhaal houden over wat Nin-Jutsu is, maar je kunt het ook even voordoen. Dan snapt iedereen het meteen.
19. Ga op een cursusmarkt staan. Leg je workshopagenda, flyers, posters, uitgeprint e-book, visitekaartjes en je andere spullen neer en praat met iedere geïnteresseerde. Ben je niet zo’n babbelaar? Zie punt 18! Geef op de cursusmarkt je demonstratie.
20. Word leraar. Bedenk een workshop of cursus, of vorm een klas of club of groep. Deel je kennis en ervaring met de rest van de wereld.
21. Benut sociale media. Kijk rond op Twitter, LinkedIn, Facebook, of een van de vele nings. En schrijf je niet alleen maar in: wees ook regelmatig aanwezig, actualiseer je profiel en treed in contact met wat mensen die je aanspreken. Het gaat erom dat je aansluiting vindt bij mensen die je kunt waarderen. Aan een slapend profiel heb je niks. Dat is gewoon hetzelfde als nooit naar de ontmoetingen/borrels van je netwerk gaan: je leert niemand kennen.
Nog niet iedereen is overtuigd van het nut van sociale media. Dat is ook prima! Richt desnoods een Bitter op naast Twitter en spuw je gal over alle internethypes die je niet leuk vind. ;-) Ook dat is marketing: je geeft aan dat je niet zomaar overal hijgend achteraan rent, en dat vinden genoeg klanten een aantrekkelijke eigenschap van een zzp’er.
22. Ga erop uit. Ontmoet klanten en collega’s tijdens borrels en bijeenkomsten. Drink een kop koffie tijdens Open Coffee bij jou in de stad. Of kom op 23 september een beetje eten en een beetje praten tijdens mijn eetdate. En voílà: je netwerkt.
23. Last but not least: stuur een vakantiemail, de eerstvolgende keer dat je weet dat je op vakantie gaat. Het laat een goede indruk achter bij klanten, wanneer je ze op tijd van je foetsietijd op de hoogte stelt. En dat ... is ook marketing.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen.
Zij helpt hen ontdekken welke klussen ze het liefst zouden aanpakken
- en hoe ze daarvan meer kunnen creëren.
Hoe ik mijn schrijfblokkade overwon
in: , tags: balans gastblog groei persoonlijke-ervaringen
Gastblogger Brigit Kooijman is freelance journalist,
met onderwijs als specialisatie.
Ik ben geen gevoelsmens. Niet dat ik ze niet ken, gevoelens van liefde, blijheid, ergernis, angst. Jawel hoor, het hele scala. Zelfs dicht ik mezelf een op intuïtie gebaseerde mensenkennis toe, die me bij het interviewen zeer van pas komt. Maar als het erop aankomt, vertrouw ik meestal toch vooral op mijn verstand. Bij het nemen van een belangrijke – of minder belangrijke – beslissing, streep ik rationeel de voor- en nadelen af, en laat mijn onderbuik voor wat hij is. Daarom was het voor mij een aparte ervaring in het schrijven een sprong voorwaarts te maken juist door minder met mijn hoofd te werken.
Schrijven is iets wat ik altijd heb gewild. Als kind zag ik mijn toekomst in romans en gedichten, later nam ik genoegen met het nederige vak van vertaler, totdat ik uiteindelijk journalist ben geworden, het mooiste beroep van de wereld. Dat zeg ik nu heel stoer, maar de afgelopen tijd heb ik geregeld gedacht dat ik maar beter iets totaal anders kon gaan doen. Ik had geen idee wat, overigens, en in mijn hart wilde ik ook helemaal niets anders. Maar feit was dat het schrijven steeds moeizamer en trager ging. Het leek soms wel of ik met twee loden kogels aan iedere arm en een prop watten in mijn hoofd achter het toetsenbord zat.
Verder ging het lekker. Opdrachten binnenhalen kostte me geen enkele moeite. De ene na de andere opdrachtgever, ook nieuwe, wist ik te porren voor mijn ideeën. Het voorbereidende proces van informatie verzamelen, interviewen enzovoorts: geen punt. Totdat ik moest gaan schrijven. In plaats daarvan ging ik gewoon lekker bellen met weer een potentiële nieuwe opdrachtgever, hup, nog een klus erbij. Uiteindelijk zette ik me altijd wel tot het schrijven - aan deadlines missen heb ik een hekel – en het resultaat viel ook meestal wel goed uit, maar het was altijd weer ploeteren, zweten, en vooral die moordende onzekerheid: ik kan het niet. IK KAN HET GEWOON NIET!
Terwijl ik het wel degelijk kon. Ik had vijftien jaar ervaring, schreef voor landelijke kranten en andere prestigieuze media, was nog niet zo lang geleden (eindelijk) begonnen met het ontwikkelen van een aantal specialismen, ook daarvan plukte ik de vruchten. Dat zag ik heus wel, en eigenlijk snapte ik ook niet zo goed wat er loos was met mij. Het begon me te dagen toen ik tijdens een empowerment-dag voor media-freelancers iemand hoorde zeggen: 'Wij zzp-ers hebben voortdurend verschillende petten op. De ene keer zijn we eindredacteur, dan personeelsmanager, dan weer administrateur of aquisiteur.'
Ineens besefte ik: daar zit mijn probleem. Ik kan niet goed omschakelen naar de rol van auteur. Ik besefte dat ik überhaupt moeite heb met 'schakelen'. Liefst houd ik zo lang mogelijk dezelfde pet op. Een andere aanwezige daar op de empowerment-dag gaf me het adres van haar psychiater. 'Duur, maar goed,' zei ze erbij.
Het leek me wel wat, een psychiater, maar ik vond dat ik toch eerst zelf moest proberen een oplossing te verzinnen voor mijn probleem, nu ik wist waar het ‘m in zat. Dat is ten slotte gelukt, door een aantal trucs. (Zo noem ik ze maar.)
Om te beginnen heb ik mezelf ingeprent dat al het werk wat ik doe - acquisitie, research, interviews etc – in dienst moet staan van het eindproduct, het uiteindelijke verhaal. Het zal sommigen als een open deur voorkomen, en dat is het waarschijnlijk ook. Maar hoe moeizamer het schrijven ging, hoe meer ik al die afzonderlijke handelingen – steeds met een andere pet op - als een doel op zichzelf was gaan zien. Ik focus nu van begin af aan, in elke fase van het werkproces, op het eindproduct. Ik vorm mezelf een duidelijk beeld van hoe dat verhaal eruit moet zien. Dat maakt de stap om over te gaan tot het schrijven zelf veel gemakkelijker en soepeler. En ook als ik even vast zit tijdens het schrijven, ga ik met mijn gedachten terug naar dat beeld.
'Vertrouw ook eens wat meer op wat er allemaal al in je hoofd zit,' deed mijn echtgenoot een duit in het zakje. En verdomd, ook dat werkte. Het was een van de oorzaken van mijn traagheid: alles telkens opnieuw willen doordenken, navragen en dubbel checken terwijl ik dat al ruimschoots gedaan had. Het was even diep ademhalen, maar nadat mijn eerste niet-driedubbeldoodgecheckte verhaal enthousiast ontvangen was door de opdrachtgever, was ik 'door'. Ik durf veel meer te vertrouwen op mijn kennis en ervaring.
Voor dat vertrouwen heb je je onderbuik nodig, en moet je je verstand soms een beetje op non-actief zetten. Ik vond het in het begin heel eng. Intussen heb ik er met verschillende mensen over gepraat, en het wordt me steeds duidelijker dat bij creatieve processen de onderbuik, het gevoel, net zo nodig is als het verstand. Een vriendin die dichter is, vertelde dat ze nooit last heeft van angst voor het witte papier omdat het schrijven als het ware buiten haar om gaat, via een 'achterboordcomputer' in haar hoofd. Ze vertrouwt er altijd op dat die zijn werk goed doet. Maar, let wel: dat vertrouwen heeft ze in de loop van de jaren getraind.
Om dit verhaal nog een beetje zweveriger te maken: meditatie werkt ook. Ik gebruik het als hulpmiddel zowel bij het focussen-op-het-eindproduct als bij het vertrouwen-op-mezelf. Meditatie is in mijn geval een groot woord, het komt erop neer dat ik telkens even ga liggen en ontspannen als ik even niet meer weet hoe ik verder moet. Soms duurt het een minuut, soms een half uur, maar op zeker moment komt de juiste gedachte vanzelf weer. Ik zit dus nooit meer piekerend, laat staan zwoegend achter mijn beeldscherm.
Mijn schrijftempo is verdubbeld (ik verdien dus meer!), maar het allerbelangrijkste: ik heb weer lol in het schrijven. Met dank aan de collega’s van Deining, vrienden en familie, en Hans Kunnemans boek: Vind je bron, Meditatief luisteren als sleutel voor creativiteit en inspiratie.