Jezelf promoten zonder je ziel te verkopen. Tips, coaching en persoonlijke ervaringen over het werken voor jezelf.
Thuis • Blog • Diensten • Netwerk • Nieuwsbrief • Contact
De beste acquisitietip die ik je kan geven
in: , tags: acquisitie communicatie marketing persoonlijke-ervaringen
‘Vroeger’ – we spreken van plusminus het jaar 1995 – was er de heropleving van de term KISS. Dat betekent: Keep It Simple, Stupid. Wat ermee bedoeld wordt? Je boodschap komt alleen over als je niet te veel tegelijk probeert te vertellen. Dat was – is!- goed websiteadvies dat designers hun opdrachtgevers meegaven.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen en freelancers.
Samenwerken als freelancer: je komt jezelf tegen
in: Breid je netwerk uit , tags: communicatie netwerk persoonlijke-ervaringen
Gastblogger Edith van Gameren is freelance journalist.
Regelmatig werkt ze samen met anderen.
Dit blog is voor zzp’ers. Bij de titel zzp’er overvalt me soms een wat triest gevoel; ik hoor liever de term freelancer. De vrijheid in dat woord spreekt me meer aan dan de verlatenheid die doorgalmt in ‘zzp’er’: waarom iemand definiëren met dat wat hij juist niet heeft (personeel dus)? Maar goed, dat terzijde. Feit is natuurlijk dat wij freelancers er vaak alleen voor staan.
Het viel me daarom op dat ik het meest over mijn eigen sterktes en zwaktes heb geleerd in samenwerkingsprojecten. Ik leerde mijn werkende zelf beter kennen, juist via anderen. De feedback van opdrachtgevers is vaak een summier ‘fijn, bedankt’, of ‘kun je dit nog een beetje aanpassen’. Ben je echter in een scheppingsproject verwikkeld met anderen, dan kun je uitstekend spiegelen hoe je de dingen zelf aanpakt.
Regelmatig werk ik samen met andere freelancers – uit een andere of mijn eigen discipline – aan projecten die te groot of te breed zijn voor mijn eigen kunnen. Soms verzamelen we ons in een team (ik noem dat hier zo maar die term is in werkelijkheid nooit gevallen, meestal is de samenwerking nogal ad hoc); een andere keer draag ik een deel van de opdracht over en werken anderen ‘voor mij’.
In de eerste vorm leerde ik andere dingen dan in de tweede vorm. In teamverband leerde ik bijvoorbeeld dat ik niet de hemelbestormer ben. In een brainstorm heb ik genoeg ideeën, maar in de fase daarna ben ik degene die gaat voor het best haalbare, de pragmaticus. Nu ik dat weet, kan ik gericht op zoek naar een hemelbestormer die mij aanvult. En naar iemand die de allerlaatste puntjes op de i zet, want ik heb in teams gemerkt dat er mensen zijn die dat beslist beter kunnen dan ik.
In de tweede samenwerkingsvorm – ‘de baas’- ontdekte ik welke punten ik makkelijk kan scoren bij opdrachtgevers, omdat anderen ze bij mij níet scoorden. Als ik iets uitbesteed, wil ik van het werk én de zorg af! Alleen bellen in noodgevallen dus, en dat is precies hoe ik zelf met opdrachtgevers omga. Dit is de opdracht, dat is de deadline: akkoord. Van mij hoor je pas weer iets als het stuk klaar is, tenzij er echt een crisis-door-overmacht ontstaat.
Echter, het allerfijnste wat ik leerde uit samenwerkingsprojecten, is dat ik er niet zo slecht in ben als ik dacht. Tussen neus en lippen door kreeg ik de feedback dat ik betrouwbaar, relaxed en creatief ben. Dankzij samenwerken heb ik meer oog gekregen voor mijn eigen kwaliteiten. Alleen ‘de baas’ spelen, daar bak ik niet veel van, weet ik nu. Wél ben ik op dat vlak een niveau opgeschoven, van ‘onbewust onbekwaam’ naar ‘bewust onbekwaam’. Ik kan mij nu gaan bekwamen in bazigheid, of er gewoon verre van blijven. Misschien dat ik dat maar doe. :-)
Moet je altijd beschikbaar zijn?
in: , tags: balans communicatie persoonlijke-ervaringen
In de eerste jaren dat ik voor mezelf werkte, durfde ik niet al te lang op vakantie. En dan bedoel ik niet alleen in de zomermaanden, wanneer je extra werk krijgt aangeboden omdat alle vaste medewerkers van je opdrachtgever een paar weken de hort op zijn. Ik bedoel het hele jaar rond. Als ik uiteindelijk toch wegging, dan was het voor hooguit een week. Een waarin ik zeker weten geen deadlines had en ik ging pas als al mijn werk was afgerond.
Nu ik nog bezig ben met het opbouwen van een klantenkring, dacht ik, kon ik maar beter in de buurt blijven. En zelfs toen ik eenmaal een prachtige klantenkring had, durfde ik nog niet zo goed weg. Ik had nu juist aan de lopende band geweldig werk, en ik wilde de betovering niet verbreken.
Terwijl de tijd verstreek, ontdekte ik echter het volgende. Sommige van mijn klanten stelden het zeer op prijs dat ik met hen meedacht over hoe hun opdracht het best ingevuld kon worden. Ze betaalden zonder morren mijn tarief, en ook altijd op tijd, en steeds als ik ruim van tevoren een vakantie aankondigde kwamen zij alvast aanzetten met een nieuwe klus. Of, als ze dat niet deden, dan stonden ze wel open voor mijn nieuwe ideeën als ik weer terug van vakantie was.
Sommige andere klanten kwamen met klussen met ‘gisteren af’ als deadline, terwijl ondertussen je bloed, zweet en tranen ze niet te veel mocht kosten. Hun haastklussen gingen vaak gepaard met gebrekkige communicatie of planning. Meedenken was niet de bedoeling, dat kostte de opdrachtgever te veel tijd, en tijd hadden ze niet. Ook niet om met elkaar te praten, zodat binnen de organisatie van de klant vaak geheel uiteenlopende verwachtingen van mijn werk leefden. Mijn ervaring dat meedenken de organisatie uiteindelijk tijd en geld bespaarde, wuifden deze klanten weg. Nee, nee, gisteren af! Het kon me echter maar zo gebeuren dat ik weken na het inleveren van een spoedklus (en mijn factuur) een mail kreeg ‘dat ze wilden dat ik hier en daar nog wat wijzigingen aanbracht’. Ook svp weer gisteren af. Vervolgopdrachten? Die kwamen niet, of ze verliepen volgens hetzelfde patroon.
High maintenance klanten die voor een dubbeltje op de eerste rang wilden zitten. Zij zijn aan wie ik al die tijd feitelijk mijn vakantie heb opgeofferd. Klanten die je bellen voor klussen waarvan ze zelf lijken te denken dat iedere zzp’er ervoor geschikt is, en die om die reden op zoek gaan naar de goedkoopste, of degene die als eerste de telefoon beantwoordt. Of die je bellen omdat ze weten dat je uitstekend werk levert, en ook nog eens steeds weer bereid bent voor hen alles opzij te schuiven.
De klanten die me het gevoel gaven dat ze me waardeerden als professional, qua werk én betaling, die wachtten gewoon nog steeds op me na mijn vakantie.
Mag jij raden aan welke klanten ik de voorkeur geef. ;-) Waarmee gelijk de vraag uit de titel beantwoord is. Nee, je hoeft niet altijd beschikbaar te zijn. Als je actief klanten om je heen verzamelt die jou bewust inhuren om wat je weet en kunt, niet alleen maar omdat je thuis bent, dan kun je rustig op vakantie.
En wat, als nieuwe van zulke klanten je uitgerekend voor het eerst bellen of mailen terwijl je met vakantie bent? Daar heb je autoresponders of freelance secretaresses voor. Maak zelf een mail aan waarin je aangeeft wanneer je voor de klant aan het werk kan. Weet je standaard wat je nodig hebt aan info van de klant om aan je klus te beginnen? Vraag in de mail alvast of de mailer je dit wil toezenden. Of zorg dat de ingehuurde secretaresse die je mail/telefoon binnenkrijgt tijdens je vakantie, dit alles alvast noteert.
Maar vooral, vooral, vooral: zelfs als de opdracht direct aan je voorbij ging vanwege je vakantie, neem toch na je vakantie contact op met degenen die belangstelling toonden. Vertel hoe leuk je het vindt dat ze aan jou dachten. En vraag wat je kunt doen om bij hen ‘op het vizier’ te blijven. Is het echt een klant uit de voorkeurscategorie dan zullen ze dat waarderen. Misschien wel met een klus.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen.
Zij helpt hen ontdekken welke klussen ze het liefst zouden aanpakken
- en hoe ze daarvan meer kunnen creëren.
Waarom je een tariefverlaging niet hoeft te pikken
in: , tags: acquisitie communicatie geld tarieven
Soms lees ik op een forum zoals dat van Lancelots een opmerking als deze: ‘Mijn opdrachtgever heeft mijn tarief met 10% verlaagd.’
Hè?
Oké, wil iedereen zijn hand opsteken, die voor zichzelf is begonnen omdat hij graag anderen letterlijk de baas over zich laat spelen? Niemand, vul ik in. Toch blijken veel (beginnende) zelfstandigen in de praktijk zo’n opgedrongen tariefverlaging zonder slag of stoot te accepteren.
Dat is denk ik deels de schuld van het woord ‘opdrachtgever’. Dat gebruiken we om iemand aan te duiden die een klant van ons is. Maar het woord opdrachtgever geeft ons blijkbaar een ander gevoel dan het woord klant. Zeg maar eens hardop: ‘Mijn klant heeft mijn tarief met 10% verlaagd.’ Belachelijk, denk je dan. Dat maakt de klant potverdrie toch niet uit! Die koopt iets of die koopt iets niet. Een klant die bijvoorbeeld in een winkel bij de kassa staat en tegen de kassamedewerker zegt: ‘Ik geef je voortaan nog maar dertig cent als ik hier een pak melk kom kopen’, die krijgt gewoon zijn pak melk niet mee. De klant kan je wel vragen om 10% korting ... maar jij bepaalt of je dit honoreert of niet.
We kennen kortom aan een opdrachtgever onbewust meer macht - over onszelf! Onze toekomst! - toe dan aan een klant. De eerste tip die ik je dan ook wil meegeven, is om voortaan je opdrachtgevers te zien als je klanten. Noem ze ook zo. Daarmee maak je jezelf nog eens duidelijk: ‘Ik werk voor mezelf, dus ik maak hier ook de dienst uit.’
Een mededeling van je klant over een verlaging van je tarief is een voorstel, niet een feit. Het is een uitnodiging tot nieuwe onderhandelingen.
Ik verwacht nu een hoop reacties in mijn mailbox van freelancers die zeggen: ‘Jaaaaaa Miranda, allemaal heel mooi, maar in de praktijk is het slikken of stikken hoor! Mijn klant piekert er niet over te onderhandelen.’ Vraag jezelf dan eens af wat je gaat doen als je tariefverlagende klant toevallig failliet gaat. Ga je dan weer op zoek naar een baan, naar de zekerheid van een vast inkomen?* Geef je je op bij bemiddelingsbureaus en opdrachtenwebsites waar de klant je hoopt in te zetten tegen een zo laag mogelijk tarief?* Of ga je monter zelf op zoek naar nieuwe klanten, klanten die bereid zijn je tarief te betalen, net zo lang tot je agenda weer is volgeboekt?
En is het trouwens echt waar? Is het slikken of stikken? Dat weet je pas zeker, als je over de tariefverlaging een gesprek bent aangegaan. Je opdrachtgever (je klant dus) brengt de tariefverlaging natuurlijk expres als een mededeling. Hij rekent er een beetje op, dat je deze daardoor ter kennisgeving aanneemt. Dat scheelt hem een hoop gedoe, maar dat is uiteraard niet hetzelfde als dat hij je gráág ziet gaan, ‘voor jou tien anderen’ als je het aandurft (kom op!) tegen de ‘mededeling’ te protesteren.
Een paar jaar geleden moest ik zelf zo’n gesprek aandurven. Mijn beste en best betalende klant kwam met een forse tariefverlaging aan. Ik schreef eerst op wat ik tegen mijn hoofdredacteur wilde zeggen aan de telefoon, om te voorkomen dat ik maar wat onsamenhangends zou stamelen. Ik nam daarbij als uitgangspunt dat ik graag voor haar wilde blijven werken tegen mijn eigen tarief én op dezelfde prettige wijze van samenwerken als voorheen. Het is niet nodig je onderdanig op te stellen, maar als je daarentegen zo boos bent over de tariefverlaging, over ‘de manier waarop je behandeld wordt’, dat je van de weeromstuit uitvaart tegen je klant dan is je tariefverlaging al snel 100% in plaats van 10%. En ten slotte sprak ik met mezelf af wat ik zou doen als mijn hoofdredacteur doof zou blijken voor mijn pleidooi. Je hoeft dan natuurlijk niet direct toedeledoki te roepen. Als journalist kun je bijvoorbeeld met je redacteur afspreken dat je voortaan alleen nog telefonische interviews houdt, zodat je de tariefverlaging compenseert met minder reistijd kwijt zijn. Zo houd je meer tijd over voor andere klanten. Lezers die nog andere goede tips hebben: ik lees graag je reactie.
Wat kun je je klant meegeven, als je contact opneemt over de tariefverlaging? Sinds je voor hem werkt, heb je alleen maar meer kennis en ervaring opgedaan. Je bent goed ingevoerd in de materie en je hebt een netwerk opgebouwd. (Ik hoop tenminste dat je bijhoudt wie je waarvoor en waarover gesproken hebt!). Dat alles heeft waarde voor je klant. Kortom, je zou juist een hoger tarief kunnen vragen!
* Denk je dat je inderdaad liever teruggaat in loondienst, of denk je dat opdrachtenwebsites je beste kans zijn? Hik je erg aan tegen acquisitie? Weet je niet zo goed hoe je dat aan moet pakken of sterker nog: wat je eigenlijk over jezelf moet vertellen? Ik help als coach zelfstandigen ontdekken uit welk werk ze voldoening halen – en hoe ze daarvan meer kunnen creëren. Is dat net waar jij ook graag achter zou komen, neem dan contact op voor een coachingsgesprek.
Miranda Apeldoorn (ZinVol) coacht zelfstandigen.
Zij helpt hen ontdekken welke klussen ze het liefst zouden aanpakken
- en hoe ze daarvan meer kunnen creëren.
Waarom leuke dingen ook wat mogen opleveren
in: , tags: acquisitie communicatie gastblog
Gastblogger Govert Schilling is freelance wetenschapsjournalist (o.a. 'de Volkskrant') en eindredacteur van Alles over sterrenkunde.
'Dag meneer de directeur. U wilde mij spreken?'
'Ha, Van Dam. Ja, ga zitten. Ik ben erg tevreden over je. Je doet je werk uitstekend, en je hebt er kennelijk heel veel plezier in.'
'Dankuwel, fijn om te horen. Inderdaad, ik vind mijn werk heel erg leuk.'
'Je begrijpt dat we je niet kwijt willen. Daarom stel ik een salarisaanpassing voor.'
'Dat klinkt fantastisch. Daar ben ik natuurlijk erg blij mee.'
'Mooi, dan betalen we je voortaan de helft van wat je nu verdient. Fijne dag verder!'
Het is de wereld op z'n kop. Iemand minder betalen omdat hij plezier in zijn werk heeft. Werknemers in loondienst, zoals Van Dam, hoeven daar gelukkig niet bang voor te zijn. Maar voor freelancers ligt het anders. Maar al te vaak wordt er van hen verwacht dat ze de leuke klussen voor een bodemtarief aannemen. Of zelfs voor niets.
Zou je het leuk vinden over twee maanden een lezing te geven tijdens ons bedrijfsfeest? Vind je het leuk een bijdrage te leveren aan een speciaal boekproject voor allochtone kinderen? Wil je misschien een keer te gast zijn in onze tv-show?
Allemaal leuk natuurlijk. Je vraagt naar de details. Je wordt steeds enthousiaster. Je hebt er echt zin in, en je bent ervan overtuigd dat ze bij jou precies aan het juiste adres zijn.
Maar als je vervolgens je honorarium noemt, of een offerte opstelt, of een ruwe kostenindicatie geeft, gaan plotseling de wenkbrauwen omhoog. Moet er dan voor betááld worden? O, daar was niet op gerekend. We dachten namelijk dat je het heel leuk zou vinden om te doen.
Ik blijf het een rare gedachtenkronkel vinden. Alsof je als freelancer moet betalen voor je werkplezier. Natuurlijk is het fijn als je een klus aanneemt waar je heel veel zin in hebt, en met veel plezier aan zult werken. Maar waarom zou daar niet gewoon een normaal tarief voor worden betaald?
Sterker: je kunt je zelfs voorstellen dat je als opdrachtgever méér betaalt aan iemand die heel enthousiast is over de betreffende klus. Want mensen vinden vooral de dingen leuk waar ze goed in zijn. En als iemand plezier in zijn werk heeft, gaat de kwaliteit omhoog. Blijkbaar heb je dan de ideale persoon gevonden voor de opdracht. Daar zou je iets tegenover moeten stellen.
Het lijkt erop dat veel opdrachtgevers een freelance-honorarium beschouwen als een soort ongemakkenvergoeding. Een moeilijk stuk waar veel research voor nodig is en dat ook nog eens overmorgen klaar moet zijn - daar moet wel een reële vergoeding tegenover staan. Maar als de freelancer het heel leuk vindt om te doen, waarom zou je hem dan nog betalen?
Een deel van het probleem ligt natuurlijk ook bij de freelancer zelf. De Enschedese dichter Willem Wilmink kreeg vijfentwintig jaar geleden het verzoek om een herkenningsliedje te schrijven voor de Film van Ome Willem. Leuk werk! Wilmink noemde zijn prijs, en kreeg de opdracht.
Uiteindelijk kwam hij met 'Deze vuist op deze vuist'. Later vertelde Wilmink dat hij zich bijna schaamde om er een rekening voor te sturen. Hij had het zó leuk gevonden, en de tekst was zó onwaarschijnlijk simpel.
Terwijl de tv-zender Wilmink natuurlijk niet voor niets had benaderd. Hij was een begenadigd dichter, hij deed zijn werk met veel enthousiasme, en het liedje is een kwart eeuw later onverminderd populair bij peuters en kleuters. Eigenlijk had de omroep de bescheiden dichter wel een bonus aan kunnen bieden.
Nee, ik pleit niet voor het invoeren van een werkpleziertoeslag. Dat vind ik nou ook weer niet nodig. Maar ik voel me ook bepaald niet geroepen om voor leuk werk genoegen te nemen met een lager honorarium. Het moet per slot van rekening wel leuk blíjven.
RSS
@ZinVol
Feedburner